De kunst van de montage is ontstaan in de artistieke expressie. Deze methode maakt gebruik van het snel achter elkaar weergeven van beelden om het gewenste effect te creëren. De beelden, die meestal met elkaar verbonden zijn, drukken specifieke ideeën of gevoelens uit.
Boeken maken vaak gebruik van montages om een bepaalde stemming of sfeer te creëren of een specifiek idee uit te drukken. Een reeks afbeeldingen kan bijvoorbeeld het verloop van de tijd beschrijven of de verschillen tussen verschillende scènes laten zien.
Wat betreft literatuur, montages bestaan uit bondige scènes die bij elkaar passen, maar hun individualiteit behouden. Met deze aanpak kunnen we tijdsbestekken, locaties en acties comprimeren en ons concentreren op een verhaal dat een grotere impact heeft. In de literatuur worden montages vaak gebruikt om personages te introduceren of het verstrijken van de tijd vast te leggen.
Een dergelijk verhaal ligt in het meesterwerk van F. Scott Fitzgerald, The Great Gatsby. Hierin staan prachtige beschrijvingen van Gatsby's grote feesten: montages vol muziek en dans die extreme weelde uitstralen. Deze voorbeelden vergelijken levensstijlen en laten zien hoe Gatsby's feesten steeds wilder worden.
Montages kunnen ook op vaardige wijze nieuwe personages het literaire toneel op loodsen. In JD Salinger's The Catcher in the Rye worden lezers geïntroduceerd aan Holden Caulfield in een verzameling vignetten, die elk een glimp van zijn leven bieden om hem langzaam in hun leven te trekken. Het resultaat is een collage van scènes die ons inzicht geven in zijn karakter en hem de hoofdrolspeler van de roman maken.
De montage betekent dat verschillende dingen ertoe doen en dat andere onderdelen harmonieus naast elkaar bestaan, waardoor een gedeelde betekenis ontstaat of op zijn minst onderliggende thema's in de verhaalstructuur worden versterkt. Wanneer het goed gedaan wordt, voegt het laag na laag toe, waardoor verhalen meer diepgang krijgen en een blijvende impact hebben.
